۶ آبان ۱۴۰۵ · مطلب آموزشی · حدود ۵ دقیقه مطالعه
آزمایش آنفلوآنزا چه زمانی لازم است و از کجا بفهمیم تب و گلودردمان به کرونا مربوط است؟ پاسخ کوتاه این است: علائم این دو بیماری هم‌پوشانی دارند و تشخیص قطعی فقط از روی نشانه‌ها ممکن نیست. بااین‌حال، هر سرماخوردگی خفیف هم به آزمایش نیاز ندارد؛ پزشک با توجه به شرایط فرد و تأثیر نتیجه بر درمان، درباره تست تصمیم می‌گیرد. [۱]
با شروع روزهای سرد و رفت‌وآمد بیشتر در مدرسه و محل کار، دانستن زمان مناسب مراجعه کمک می‌کند هم مراقبت را به تأخیر نیندازیم و هم آزمایش غیرضروری انجام ندهیم. در این راهنما، تفاوت علائم، کاربرد تست و مسیر مراجعه به آزمایشگاه آسام در محدوده شریعتی و قیطریه را مرور می‌کنیم.
تفاوت علائم آنفلوآنزا، کرونا و سرماخوردگی چیست؟
آنفلوآنزا معمولاً با شروع ناگهانی تب یا احساس لرز، بدن‌درد، خستگی و سرفه همراه است؛ البته نداشتن تب، آنفلوآنزا را رد نمی‌کند. سرماخوردگی اغلب تدریجی‌تر شروع می‌شود و عطسه یا گرفتگی بینی در آن برجسته‌تر است. [۲]
کرونا نیز می‌تواند با گلودرد، سرفه، تب، آبریزش بینی، خستگی یا بدن‌درد ظاهر شود. تغییر بویایی و چشایی ممکن است رخ دهد، اما نبود آن نشانه رد کرونا نیست. شدت علائم از فردی به فرد دیگر متفاوت است؛ بنابراین جدول‌های مقایسه علائم جای تشخیص پزشکی را نمی‌گیرند. [۳]
چه زمانی برای آزمایش آنفلوآنزا یا کرونا با پزشک مشورت کنیم؟
تست زمانی ارزش بیشتری دارد که نتیجه آن بتواند تصمیم درمانی یا مراقبت از اطرافیان را تغییر دهد. در موارد زیر بهتر است زودتر ارزیابی پزشکی انجام شود:
- سن بالا، بارداری، نقص ایمنی یا بیماری زمینه‌ای مانند دیابت و بیماری‌های قلبی و ریوی؛
- علائم شدید، رو به بدترشدن یا بهبود اولیه و سپس بازگشت تب و سرفه؛
- نیاز پزشک به مشخص‌شدن عامل عفونت برای انتخاب درمان یا بررسی بیشتر.
کودکان زیر پنج سال، به‌ویژه زیر دو سال، نیز در برابر عوارض آنفلوآنزا آسیب‌پذیرترند. این شرایط به معنی نیاز قطعی همه افراد به تست نیست؛ تصمیم برای هر فرد جداگانه گرفته می‌شود. [۲] [۴]
علائمی که نباید برایشان منتظر آزمایش بمانید
تنگی نفس، درد یا فشار مداوم قفسه سینه، گیجی تازه، دشواری بیدارشدن یا کبودی لب‌ها نیاز به رسیدگی فوری پزشکی دارند. در کودکان، تنفس سخت، کم‌آبی واضح، بی‌حالی غیرعادی یا هر تب در شیرخوار زیر سه ماه نیز جدی است. در این وضعیت، مراجعه اورژانسی را با گرفتن نوبت آزمایش جایگزین نکنید. [۲] [۳]
PCR و تست سریع چه تفاوتی دارند؟
تست آنتی‌ژن سریع بخش‌هایی از ویروس را شناسایی می‌کند. تست مولکولی، مانند PCR به دنبال ماده ژنتیکی ویروس است و معمولاً حساسیت بیشتری دارد. بعضی تست‌های مولکولی هم سریع‌اند؛ پس «سریع بودن» به‌تنهایی نوع آزمایش را مشخص نمی‌کند. [۱]
برخی آزمایش‌ها آنفلوآنزای A و B و کرونا را هم‌زمان بررسی می‌کنند، اما همه تست‌ها چنین قابلیتی ندارند. نام آزمایش و عوامل تحت بررسی باید با درخواست پزشک مطابقت داشته باشد. زمان آماده‌شدن جواب نیز به روش آزمایش و روند پذیرش بستگی دارد؛ زمان درج‌شده برای یک کیت لزوماً همان زمان تحویل جواب به مراجعه‌کننده نیست. [۵]
بهترین زمان نمونه‌گیری چه موقع است؟
برای تشخیص آنفلوآنزا، نمونه تنفسی بهتر است هرچه زودتر در شروع بیماری گرفته شود؛ به‌ویژه در تست‌های سریع آنتی‌ژنی، نمونه‌گیری در سه تا چهار روز اول علائم اهمیت دارد. گذشت این مدت به معنی بی‌فایده‌بودن همه روش‌های آزمایش نیست؛ پزشک و آزمایشگاه نوع تست و زمان نمونه‌گیری را تعیین می‌کنند. [۶]
اگر پزشک درمان را لازم بداند، به‌ویژه در افراد پرخطر یا دارای بیماری شدید، شروع درمان نباید صرفاً تا دریافت جواب آزمایش عقب بیفتد. داروی ضدویروس را خودسرانه شروع نکنید. [۵]
جواب منفی یعنی بیمار نیستیم؟
خیر. نتیجه منفی تست سریع آنفلوآنزا همیشه عفونت را رد نمی‌کند. پزشک ممکن است با توجه به علائم و زمان نمونه‌گیری، تست مولکولی یا بررسی دیگری درخواست کند. [۱] در کرونا نیز یک تست آنتی‌ژن منفی به‌تنهایی برای رد عفونت کافی نیست؛ نیاز به تکرار تست یا روش دیگری مانند PCR باید طبق دستور کیت و نظر پزشک بررسی شود. [۷]
آزمایش آنفلوآنزا و PCR کرونا در آزمایشگاه آسام
آزمایش آنفلوآنزا و PCR کرونا در آزمایشگاه پاتوبیولوژی آسام انجام می‌شود. اگر پزشک برایتان آزمایش تجویز کرده یا درباره پذیرش و نمونه‌گیری پرسش دارید، پیش از مراجعه با پذیرش هماهنگ کنید.
- تلفن پذیرش: ۰۲۱–۲۲۰۰۶۸۹۲ و ۰۲۱–۲۲۰۰۶۸۹۳
- نشانی: تهران، خیابان شریعتی، پایین‌تر از پل رومی، روبه‌روی مترو قیطریه، پلاک ۱۸۲۶.
- پیش از مراجعه بپرسید: نوع تست مناسب نسخه، شرایط نمونه‌گیری، زمان جواب‌دهی، هزینه و پوشش بیمه.
اطلاعات تماس و مسیر مراجعه به آسام را ببینید. درباره امکان نمونه‌گیری در منزل برای آزمایش درخواستی و محدوده محل سکونت نیز تلفنی هماهنگ کنید. اگر علائم تنفسی دارید، هنگام هماهنگی آن را به پذیرش اطلاع دهید و در مراجعه حضوری ماسک بزنید.
تا زمان مراجعه چگونه از اطرافیان محافظت کنیم؟
هنگام بیماری تا حد امکان در خانه بمانید، تهویه را بهتر کنید، در فضاهای شلوغ ماسک بزنید و دست‌ها را مرتب بشویید. هنگام سرفه و عطسه از دستمال یا آرنج خم‌شده استفاده کنید. واکسیناسیون فصلی آنفلوآنزا هم از راه‌های مهم کاهش بیماری شدید است؛ برای شرایط دریافت آن با پزشک یا مرکز بهداشت مشورت کنید. آنتی‌بیوتیک علیه ویروس آنفلوآنزا مؤثر نیست. [۸]
پرسش‌های رایج
آیا هر گلودردی به آزمایش نیاز دارد؟
خیر. شدت علائم، عوامل خطر و تأثیر جواب آزمایش بر درمان تعیین‌کننده‌اند؛ بسیاری از موارد خفیف با ارزیابی بالینی مدیریت می‌شوند. [۴]
آیا می‌توان هم‌زمان کرونا و آنفلوآنزا داشت؟
بله، ابتلای هم‌زمان ممکن است. مثبت‌شدن یک تست لزوماً ابتلا به عامل دیگر را رد نمی‌کند. [۱]
برای آزمایش باید ناشتا باشیم؟
شرایط آمادگی را بر اساس نام دقیق آزمایش از پذیرش بپرسید؛ اگر در نسخه شما آزمایش‌های دیگری هم وجود دارد، ممکن است دستور آماده‌سازی متفاوت باشد.
جواب آزمایش آسام چه زمانی آماده می‌شود؟
زمان تحویل جواب و هزینه را هنگام هماهنگی با پذیرش دریافت کنید؛ این موارد به آزمایش درخواستی وابسته‌اند.
این مطلب برای آموزش عمومی است و جای تشخیص، نسخه یا ارزیابی پزشک را نمی‌گیرد. منابع علمی در ۶ آبان ۱۴۰۵ بررسی شده‌اند. تصویر مقاله، تصویرسازی اختصاصی با هوش مصنوعی است.
منابع علمی
- CDC: تشخیص و آزمایش آنفلوآنزا
- CDC: علائم و نشانه‌های هشدار آنفلوآنزا
- CDC: علائم کرونا و محدودیت تشخیص از روی نشانه‌ها
- CDC: کاربرد روش‌های آزمایش آنفلوآنزا
- CDC: آزمایش‌های مولکولی و PCR آنفلوآنزا
- CDC: زمان نمونه‌گیری و محدودیت تست‌های سریع
- CDC: آزمایش کرونا و تفسیر نتیجه منفی
- سازمان جهانی بهداشت: پیشگیری از آنفلوآنزا